Sözlük

Allah buyurur ki: وَالنَّاشِطَاتِ نَشْطًا Usulcacık çekenlere, (79/Nâziât 2). Deniyor ki: Bu âyette geçen اَلنَّاشِطَات kelimesi, Feleğin seyriyle doğudan çıkıp batıya giden yıldızlar, veya kendi seyirleriyle batıdan doğuya doğru seyreden yıldızlar, demektir. Bu kelime, bir araziden çıkıp başka bir araziye giden öküzü tanımlayan ثَوْرٌ نَاشِطٌ ifâdesinden alınmıştır. Kimisi de: İnsanların ruhlarını çıkaran, yani: Canlarını alan meleklerdir, der. Kimileri ise: İşleri idare eden meleklerdir ve نَشَطْتُ اْلعُقْدَةَ ilmek attım, sözünden alınmıştır, derler.

Âyette özellikle, kolay çözülebilen düğüm demek olan نَشْط kavramının zikredilmesi, onlar için işin kolay olduğuna dikkat çekmeyi hedeflemektedir.

بِئْرٌ أَنْشَاطٌ Dibi yakın olup, kovası bir çekişte dışarı çıkan kuyu demektir.

نَشِيطَة , başkanın payları dağıtmadan almaya can attığı şey, manasına gelir. Kimisi de: Devenin neşîta’sı, ordunun serbest bulup sürdüğü ve herhangi bir yere bağlamadığı sürüsüdür.

نَشَطَتْهُ اْلحَيَّةُ ise, yılan soktu, demektir.