Sözlük

ق ن و (GNW)

K-n-v

قِنْو kelimesi, hurma dalı demektir. Bu ikili قِنْوِانِ , çoğulu قِنْوَانٌ şeklindedir. Allah buyurur ki: وَمِنَ النَّخْلِ مِنْ طَلْعِهَا قِنْوَانٌ دَانِيَةٌ hurmanın tomurcuğundan sarkan salkımlar (6/En’âm 99).

قَنَاة iki daldan oluşmasından dolayı hurma dalına benzemektedir. İçinde suyun aktığı kanala da قَنَاة denmesinin nedeni ise, bir çizgi gibi olmasından ve uzayıp gitmesindendir. Kimisi ise, aslı, قَنَيْتُ الشَّيْءَ falan şeyi depoladım, ifâdesinden alınmıştır, der. Çünkü, kanal, suyu depolar. Karıştırdı anlamına gelen قَانَاهُ sözünden alınmıştır, diyenler de vardır. Şairin şu sözü de bu anlama işaret etmektedir:

كَبِكْرِ الْمُقَانَاةِ الْبَيَاضِ بِصُفْرَةٍ -375

375- Beyazı, sarıyla karıştıran bakire gibi.

Burundaki dışa doğru kavisli durumu anlatan قَنَا kavramı ise, şekil yönünden bir benzerlikten bu ismi almıştır. Bu anlamda رَجُلٌ أَقْنَى Karga burunlu adam ve اِمْرَأَةٌ قَنْوَاءُ karga burunlu kadın denmektedir.

Kur'an'da geçtiği ayetleri gör →