ق ر ض (GRĐ)
K-r-d
قَرْض : Bit tür kat etmek/kesmek anlamına gelir. Bir mekânı kat edip onu aşmaya قَطْع denildiği gibi قَرْض da denir. Allah buyurur ki: وَتَرَى الشَّمْسَ إِذَا طَلَعَتْ تَزَاوَرُ عَنْ كَهْفِهِمْ ذَاتَ الْيَمِينِ وَإِذَا غَرَبَتْ تَقْرِضُهُمْ ذَاتَ الشِّمَالِ : Güneşin doğduğu zaman; mağaralarının sağ tarafına yöneldiğini, battığı zaman da onları sol yandan makasladığını görürdün (18/Kehf 17); yani, güneşin onları aşıp geçtiğini ve iki yandan birine onları terk edip gittiğini görürdün. İnsana bedelini geri ödemek şartıyla verilen mala da قَرْض denir. Allah buyurur ki: مَنْ ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا : Allah’a, kat kat karşılığını arttıracağı güzel bir borcu kim verecek? (2/Bakara 245).
Şiir konusunda yapılan görüş alış verişine ُمقَارَضَة denir. Şiir için نَسْج ve حَوْك istiâre edildiği gibi قَرِيض kelimesi de istiâre edilmiştir.