Sözlük

ا ن ف (ÊNF)

أَنْف , bilinen bir organ olan burun demektir. Fakat, her şeyin uç tarafı ve en yüksek kısmına enf/burun adı verilir. Onun için, أَنْفُ اْلجَبَلِ dağın burnu ve أَنْفُ اللِّحْيَةِ sakalın burnu denmiştir. Hamiyet, öfke, izzet ve zillet de burunla ilişkilendirilmiştir. Bu bağlamda şair şöyle der:
31- إِذَا غَضِبَتْ تِلْكَ اْلأُنُوفُ لََمْ أُرْضِهَا
وَلَمْ أَطْلُبِ اْلعُتْبَى وَلَكِنْ أَزِيدُهَا
31- Bu burunlar öfkelendiğinde onları razı edemem,
Utbâ/rıza da dileyemem, onu ancak arttırırım
.
شَمَخَ فُلاَنٌ بِأَنْفِهِ Falan burnunu kaldırdı deyimi kendini büyük gören için, تَرِبَ أَنْفُهُ الذَّلِيلُ deyimi ise, zayıf insan için kullanılır.
أَنِفَ فُلاَنٌ مِنْ كَذَا deyimi, bir işten çekilmek anlamına gelir. أَنَفْتُهُ burnuna vurdum demektir. Hatta أَنِفَةُ de hamiyettir, denmiştir. اِسْتَأْنَفْتُ الشَّيْءَ ifâdesi de burnunu tuttum demektir ki, baştan almayı ifâde eder.
Yüce Allah’ın مَاذا قَالَ آنِفاً Şimdi ne söyledi? (47/Muhammed 16) sözündeki آنِفاً başlangıç [şimdi veya yakın geçmiş zaman] anlamındadır.

Kur'an'da geçtiği ayetleri gör →