Naziat Suresi 42-46. Ayet — Tefsir

MEÂLİ:

42- Senden Kıyâmetʹin kopuş saatinin ne vakit ortaya çıkacağını so­ruyorlar.

43- Sende ona ait bilgi nerede ki anlatasın?!

44- Onun kopuş ânının bilgisi Rabbına dayanıp noktalanır.

45- Sen ancak (Allahʹtan) saygı ile korkup eğilenleri uyaransın.

46- Kıyâmetʹi gördükleri gün sanki (Dünya’da) ancak bir akşam ve­ya kuşluk vakti kadar kalmış gibidirler.

İNİŞ SEBEBİ

İbn Abbas (R. A. ) diyor ki: «Mekkeli müşrikler sırf alay olsun diye kı­yâmetin ne zaman kopacağını soruyorlardı. O sebeple yukarıdaki âyet sus­turucu bir cevap olarak indirilmiştir. » (el-Câmiu Li-Ahkâmi’l-Kur’ân: 19/209)

Urve b. Zübeyir (R. A. ) de şöyle demiştir:

«Kıyâmetin ne zaman kopacağı hakkında o kadar çok soruldu ki, Ashâb-ı kirâmın bile merakı arttı ve bu hususta İlâhî beyânın inmesini bek­lemeye başladılar. Derken yukarıdaki âyetler indi. »

İLGİLİ HADÎS

Melek Cebrâil’in Hz. Peygamber’e (A. S. ) gelerek: «Ya Resûlellah! Kı­yâmet ne zaman kopacaktır? » diye sorması; Peygamber (A. S. ) Efendimizin de ona: «Ondan sorulan kimse, (bu hususta) sorandan daha bilgili değil­dir.. » diye cevap vermesiyle ilgili rivâyet bu konuda en sahîh belge ve delil­ler arasında bulunuyor.

KIYÂMET OLAYI

«Senden kıyâmetin kopuş saatinin ne va­kit ortaya çıkacağını soruyorlar.. »

Kıyâmet olayı, mevcut düzenin alt-üst olup bozulması ve yeni bir dü­zenin kurulması, aynı zamanda insanların kabirlerinden kaldırılması de­mektir.

Mevcut düzende İlâhî kudret plân ve proğramını görmeyen; eşya üze­rinde yansıyan İlâhî damganın izinden habersiz olan inkârcılar, tabiatıyla kıyâmet olayına inanmamakta ve her vesileyle bunu red ve inkâr etmek­tedirler. Oysa kıyâmetin meydana geleceğine delâlet eden binlerce delil ve belge bulunduğu halde, kopmayacağına dair sağlam, doyurucu ve inandı­rıcı hiçbir delil ve belge mevcut değildir.

Konumuzu oluşturan âyetle onu izleyen âyetlerde bu önemli konu hak­kında değişik beş bilgi verilmektedir:

1- Kıyâmet olayının hangi tarihte mukadder olan çizgisine gelip da­yanarak kopacağı bilinmemektedir.

2- Kıyâmetin ne zaman kopacağı hakkında Peygamber (A. S. ) Efen­dimizʹin bilgisi olmadığı, yani bu hususta kendisine onun tarihinin bildirilmediği haber veriliyor. Böylece kıyâmetin kopuş saati hakkındaki bilginin Cenâb-ı Hakk’a has olduğu, onu kimseye bildirmediği belirtilmektedir.

3-4- Hz. Peygamber’in görevinin, kıyâmetin ne zaman kopacağını bil­mek değil, Allah’tan saygı ile korkanları uyarmak olduğu açıklanarak Pey­gamber’in (A. S. ) ancak kendisine bildirileni bilebileceğine işâret edilmek­tedir.

5- Kıyâmet olayından sonra ikinci hayatın başlayacağı ve ölülerin kabirlerinden diriltilip kaldırılacağı haber verilirken, önemli bir konu üze­rinde duruluyor. O da, âhiret hayatına nisbetle dünya hayatının çok kısa olduğu ve dirilip kalkanların bunun hemen farkına varacakları hususudur.

42. âyette zikredilen «mursâ» kelimesi, mimli masdardır. Aynı zaman­da ism-i mekân ve ism-i zaman da olabilir. Daha çok geminin limana ge­lip demir atması anlamına gelir. Böylece kıyâmetin de bir noktaya gelip dayanması, o saatin gelip karşımıza çıkması ve dünya hayatının son du­rağına gelip dayanması yorumu ortaya çıkmış oluyor.

Sözü edilen kelimenin şu mânalara da delâlet ettiği bilinmektedir:

a) Kıyâmetin kopması ve ölenlerin dirilmesi,

b) Mevcut hayatın son bulup nihâyete ermesi,

c) Cenâb-ı Hak yanında belirlenmiş zamanı...

43. âyet iki mânaya delâlet etmektedir:

1- Şu soru da neye? Çünkü sen peygamberler zincirinin son halka­sı olarak kıyametin açık alâmetlerinden birisin.

2- Sen de ona ait bilgi nereden olsun ki haber veresin. Onun bilgisi ancak Allahʹın yanındadır.

Böylece Kur’ân-ı Kerîm taşıdığı yüksek belâğatiyle, bir cümle ile iki önemli bilgiyi birden vermektedir. (Bilgi için bak: A’raf Sûresi: 31. âyetin tefsiri)

43. ve 44. âyette kıyâmetin kopmasıyla ilgili bilginin Allahʹa ait olduğu ifâde edilirken, çok önemli bir noktaya işârette bulunuluyor: Kıyâmet dahil her şey Allah’a dönüp dayanacak ve her şey Oʹnun yüksek kudreti ve aza­meti karşısında baş eğecektir.

45. Âyette Resûlüllâh (A. S. ) Efendimiz’in görevinin özeti belirtiliyor: Allah’a inanıp O’ndan saygı ile korkanların, Resûlüllah’ın (A. S. ) uyarı ve irşâdından daha çok yararlanacakları bildiriliyor. Zira inzarın, yani tehli­keyi haber verip uyarmanın daha çok inananlarda tesir edeceği muhak­kaktır. Böylece Peygamber (A. S. ) ve Onun yolunda yürüyen âlim ve mür­şitlerin irşat ve tebliğiyle eğitilip yetiştirilmek istenen kimselerin her şey­den önce Allah’a inanmaları gerekmektedir. Çünkü insanın suya, havaya olan ihtiyacı ne ise, Allahʹa inanmaya ve dindar olmaya da ihtiyacı o nis­bette söz konusudur.

46. Âyette kıyâmet gününde dirilip kalkanlar, o günün dehşet ve aza­meti, sonsuzluk ve sınırsızlığı karşısında, dünya hayatında geçen ömür­lerinin veya bizzat dünyanın ömrünün bir akşam vakti veya bir kuşluk vak­ti gibi süratle gelip geçtiğini; kabir âleminde de sanki öylesine kısa bir süre kaldıklarını anlayacak ve kaçırdıkları fırsatlara hayıflanıp nedamet duya­caklar; ama neden sonra..

Bir bardak suyun koca okyanus karşısında ne kadar az ve önemsiz sa­yılacağını düşünebiliyorsak, işte dünya ile âhiret hayatı arasındaki fark da öyle..

Nâziât Sûresinin tefsîrini bize müyesser kılan Yüce Rabbımıza hamd-u senâlar; Allahʹtan aldığını kusursuz şekilde ümmetine teblîğ eden Resûlül­lâh (A. S. ) Efendimizʹe ve Onun âl ve ashabına salât-ü selâmlar olsun.